Plan voor een 75 meter hoge woontoren in de binnenstad die volgens critici niet paste bij de menselijke maat van de stad en uiteindelijk sneuvelde

Het gevoel dat de gemeente Almelo niets leert van fouten uit het verleden leeft breed onder kritische inwoners en lokale partijen. De stad kent inderdaad een opvallende geschiedenis van kostbare misstappen, gestrande prestigeplannen en stroeve procedures.

Critici en platforms zoals de Partij Vrij Almelo wijzen vaak naar een specifiek rijtje projecten om dit te onderbouwen:

• Het PRT-systeem (De Monorail): Misschien wel het meest iconische voorbeeld. Een ambitieus plan voor onbemande voertuigen op een hooggelegen baan naar het XL Businesspark, dat in 2011 na jaren praten en hoge kosten definitief werd afgeblazen.
• Almelo Nouveau: Een groot bouwproject dat na jarenlang getouwtrek strandde, waarna de gemeente in slepende juridische procedures met de projectontwikkelaar belandde.
• Fortezza: Het plan voor een 75 meter hoge woontoren in de binnenstad die volgens critici totaal niet paste bij de menselijke maat van de stad en uiteindelijk sneuvelde.
• Recente procedures en burgerparticipatie: Zelfs bij recentere projecten, zoals rondom appartementencomplex De Rijter (2026), klinkt felle kritiek van omwonenden. Buurtbewoners voelen zich geregeld buitenspel gezet door ‘onderonsjes’ tussen de gemeente en projectontwikkelaars, wat zorgt voor een deuk in het politieke vertrouwen.

De kritiek dat de gemeente Almelo opnieuw kiest voor megalomane projecten is heel begrijpelijk, want de skyline van de binnenstad gaat inderdaad drastisch veranderen. Begin 2026 stemde een meerderheid van de gemeenteraad in met het miljoenenproject Stadskade, waarmee de plannen voor extreme hoogbouw definitief werkelijkheid worden.

De gemeente zet nu vol in op een aantal projecten die door critici, waaronder de Partij Vrij Almelo (PVA), nauwgezet worden gevolgd:

• ‘Manhattan aan de Aa’: Tussen de oude en de nieuwe rechtbank komt een gigantische woontoren van 70 meter hoog, verdeeld over 23 verdiepingen. Dit wordt met afstand het hoogste gebouw van de stad en streeft de Java Toren (55 meter) voorbij.
• De Stadskade: Direct aan de havenkom investeert de gemeente zeven miljoen euro in de realisatie van twee grote woontorens. Samen met projectontwikkelaars moeten hier rond de 100 woningen en duizenden meters aan cultuurvoorzieningen verrijzen.
• Hoogbouwvisie: Het stadsbestuur heeft het centrum officieel aangewezen als dé plek waar gebouwen tot 70 meter hoog mogen worden.

Terwijl de gemeente spreekt over een noodzakelijke “kwaliteitsinjectie” en de creatie van de nieuwe “huiskamer van de stad”, voelt het voor veel Almeloërs als een herhaling van zetten: prestigieuze hoogbouw die botst met het karakter van de stad, waarbij de burger zich afvraagt of de risico’s en de impact op de leefbaarheid wel goed zijn ingeschat.

Deze zorgen zijn recentelijk extra aangewakkerd door de presentatie van de nieuwe Visie Openbare Ruimte Binnenstad (VORB), die een langetermijninvestering van ruim 28 miljoen euro vraagt.

Waar komen de zorgen vandaan?

• Identiteitscrisis van het centrum: Veel critici wijzen erop dat opeenvolgende “metamorfoses” in het verleden de authentieke historische uitstraling juist hebben aangetast. Hoewel de officiële plannen claimen dat ze de historische herkenbaarheid van de kwartieren juist willen versterken (bijvoorbeeld door de Almelose Aa weer zichtbaar te maken), vrezen tegenstanders dat het resulteert in een generiek, modern “groen-blauw” verblijfsgebied. Er is angst dat de nadruk verschuift van een levendig winkelhart naar puur groenvoorzieningen en appartementen.
• Financieel ‘ravijn’ en stijgende lokale lasten: Gemeenten in heel Nederland — waaronder de Gemeente Almelo — kampen met zware financiële tekorten (het zogenaamde ‘ravijnjaar’) door teruglopende vergoedingen vanuit het Rijk en stijgende kosten in de zorg. In Almelo ligt er een structurele opgave om miljoenen te bezuinigen. Het feit dat er nu toch akkoord is gegaan met een miljoenenvisie voor de openbare ruimte, roept bij burgers de logische vraag op wie dit gaat betalen. De vrees is reëel dat de Onroerendezaakbelasting (OZB) fors moet stijgen om deze ambities te dekken.

Overzicht standpunten stedenbouw

Partij Vrij Almelo